Weerverschijnselen · 5 min leestijd · bijgewerkt oktober 2026
Hoe ontstaat een regenboog?
Door de redactie van Weermeisje · dagelijks het weer sinds 2012
Soms komt alles samen: een wegtrekkende bui, een laagstaande zon en een open uitzicht. Roelie van der Vegt fotografeerde afgelopen september deze volledige regenboog boven het water. Maar waarom verschijnt zo’n boog eigenlijk altijd aan de andere kant van de hemel dan de zon?
Miljoenen regendruppels maken de kleuren
Zonlicht lijkt wit, maar bestaat uit verschillende kleuren. Wanneer een zonnestraal een regendruppel binnengaat, wordt het licht gebroken. Vervolgens wordt het aan de achterkant van de druppel weerkaatst en bij het verlaten van de druppel opnieuw gebroken.
De verschillende kleuren worden daarbij niet allemaal even sterk afgebogen. Daardoor wordt het witte zonlicht als het ware uit elkaar getrokken en worden rood, oranje, geel, groen, blauw en violet afzonderlijk zichtbaar.
Bij de hoofdregenboog bereikt rood licht je ogen onder een hoek van ongeveer 42 graden ten opzichte van het punt recht tegenover de zon. Violet zit iets verder naar binnen, rond 40 graden. Ontelbaar veel regendruppels sturen zo precies de juiste kleur licht richting jouw ogen en samen vormen ze de bekende boog.
Waarom moet de zon achter je staan?
Een regenboog verschijnt altijd aan de tegenovergestelde kant van de hemel dan de zon. Wil je er eentje spotten? Dan geldt dus een eenvoudige regel: zon in je rug, regen voor je.
Hoe lager de zon staat, hoe hoger de regenboog aan de hemel kan verschijnen. Daarom zijn in de ochtend en aan het einde van de middag vaak prachtige, hoge regenbogen te zien.
Staat de zon hoger dan ongeveer 42 graden boven de horizon, dan bevindt het hoogste punt van de regenboog zich vanaf de grond gezien onder de horizon. Daarom zie je midden op een zomerse dag veel minder gemakkelijk een regenboog dan tijdens een laagstaande ochtend- of avondzon.
Eigenlijk is een regenboog een cirkel
Wat we vanaf de grond zien, is meestal maar een deel van de regenboog. In werkelijkheid vormt het gekleurde licht een volledige cirkel rond het punt recht tegenover de zon.
De horizon zit alleen in de weg, waardoor we meestal slechts een boog zien. Vanuit een vliegtuig of vanaf een hoog uitzichtpunt kun je onder de juiste omstandigheden een veel groter deel van de cirkel zien, soms zelfs helemaal rond.
En nog iets bijzonders: iedereen ziet zijn eigen regenboog. De druppels die het gekleurde licht precies naar jouw ogen sturen, zijn namelijk niet dezelfde druppels die dat voor iemand een paar meter verderop doen.
En een dubbele regenboog?
Soms verschijnt boven de felle hoofdboog nog een tweede, zwakkere regenboog. Bij deze secundaire regenboog wordt het zonlicht twee keer binnen in de regendruppel weerkaatst.
Daardoor verschijnen de kleuren in de tweede boog in omgekeerde volgorde. Bij de hoofdboog zit rood aan de buitenkant en violet aan de binnenkant; bij de tweede regenboog is dat precies andersom.
Tussen beide regenbogen valt soms nog iets op: de hemel is daar duidelijk donkerder. Dit wordt de band van Alexander genoemd, naar de Griekse filosoof Alexander van Aphrodisias, die het verschijnsel al rond het jaar 200 beschreef.
Verder lezen: Waarom is de lucht blauw?, Stuur je foto in
Veelgestelde vragen
Waarom moet de zon achter je staan?
Een regenboog verschijnt altijd aan de kant van de hemel tegenover de zon. De vuistregel is dus: zon in je rug, regen voor je.
Waarom zie je midden op de dag zelden een regenboog?
Staat de zon hoger dan ongeveer 42 graden boven de horizon, dan ligt de top van de boog vanaf de grond gezien onder de horizon. Bij een lage ochtend- of avondzon staat de boog juist hoog aan de hemel.
Waarom staan de kleuren bij een dubbele regenboog omgekeerd?
Bij de tweede boog wordt het zonlicht twee keer binnen in de regendruppel weerkaatst. Daardoor zit rood bij de hoofdboog aan de buitenkant en bij de tweede boog aan de binnenkant.
Lees ook
- Waar komt de knal of het gerommel van onweer vandaan? (Weerverschijnselen · 3 min)
- Waarom is er altijd zoveel ruzie en gezeur over het weer? (Weerverschijnselen · 3 min)
- Waarom is de lucht blauw? (Weerverschijnselen · 4 min)
