Weerverschijnselen · 4 min leestijd · bijgewerkt oktober 2026
Hoe werkt een buienradar eigenlijk?
Door de redactie van Weermeisje · dagelijks het weer sinds 2012
Even op een buienradar kijken voordat je op de fiets stapt of de was buiten hangt: bijna iedereen doet het weleens. Maar hoe weet zo’n radar eigenlijk waar het regent? En misschien nog belangrijker: hoe weet hij waar die bui straks naartoe gaat?
De radar speurt de lucht af
Het KNMI heeft twee weerradars: één in Herwijnen en één in Den Helder. Deze radars zenden radiogolven uit en vangen een deel van het signaal weer op wanneer het wordt teruggekaatst door neerslagdeeltjes, zoals regendruppels, sneeuwvlokken en hagelstenen.
Uit het terugontvangen signaal kan worden afgeleid waar neerslag aanwezig is en hoe intensief die ongeveer is. De metingen van beide radars worden gecombineerd tot een beeld van de neerslag boven Nederland en de omgeving.
Maar hoe kan een radar vooruitkijken?
Eigenlijk kan een buienradar helemaal niet in de toekomst kijken. De radar meet wat er nu gebeurt.
Voor een verwachting worden opeenvolgende radarbeelden met elkaar vergeleken. Zo is te zien in welke richting en met welke snelheid een regengebied of bui beweegt. Die beweging kan vervolgens vooruit worden berekend.
Bij een groot regengebied dat vrij gelijkmatig beweegt, werkt dat vaak behoorlijk goed. Bij losse buien is het een stuk lastiger. Een bui kan binnen korte tijd ontstaan, sterker worden, van vorm veranderen of juist verdwijnen. Vooral tijdens warme en onstabiele zomerdagen kan de situatie daardoor snel veranderen.
Zie je op de radar dat je over een uur precies tussen twee buien door lijkt te fietsen? Beschouw dat dus niet als een garantie.
Wat betekenen de kleuren?
De kleuren op een buienradar geven aan hoe intensief de neerslag naar schatting is. Hoe zwaarder de neerslag, hoe opvallender of donkerder de kleur meestal wordt weergegeven. Welke kleuren daarbij worden gebruikt, verschilt per weerapp of website. Een paarse of rode plek betekent daarom niet automatisch dat er hagel valt. Wel kan zo’n opvallende kern erop wijzen dat de radar zeer intensieve neerslag detecteert.
En nog een belangrijke nuance: een radar meet neerslag op enige hoogte in de atmosfeer. Niet alles wat de radar ziet, hoeft uiteindelijk precies zo op jouw hoofd terecht te komen. Neerslag kan onderweg bijvoorbeeld gedeeltelijk verdampen. Kortom: de buienradar is ontzettend handig om te zien waar de neerslag zit en hoe die zich beweegt. Maar hoe verder je vooruitkijkt en hoe buiiger het weer, hoe groter de onzekerheid wordt.
Verder lezen: Actueel weerbericht, Wat is een shelf cloud?, Waarom is er altijd zoveel ruzie over het weer?
Veelgestelde vragen
Kan een buienradar in de toekomst kijken?
Nee, de radar meet wat er nu gebeurt. Voor een verwachting worden opeenvolgende radarbeelden vergeleken, zodat de richting en de snelheid van een bui vooruit berekend kunnen worden.
Waar staan de weerradars van het KNMI?
In Herwijnen en in Den Helder. De metingen van beide radars worden gecombineerd tot een beeld van de neerslag boven Nederland en de omgeving.
Betekent een rode of paarse plek dat het hagelt?
Niet automatisch. De kleuren geven aan hoe intensief de neerslag naar schatting is, en welke kleuren gebruikt worden verschilt per weerapp of website. Wel kan zo een opvallende kern wijzen op zeer intensieve neerslag.
Lees ook
- Waarom kun je regen soms ruiken? (Weerverschijnselen · 3 min)
- Hoe kan het hagelen als het 25 graden is? (Weerverschijnselen · 4 min)
- Wat is een shelf cloud? (Weerverschijnselen · 4 min)
